CHỦ ĐỀ SÓNG - HIỆN TƯỢNG KHÚC XẠ

 Hiện tượng khúc xạ

Hiện tượng sóng đổi phương khi truyền từ môi trường này sang môi trường khác được gọi là hiện tượng khúc xạ.

Khi bạn ngâm một ống hút (hoặc cây bút) vào cốc nước, tại sao ống hút (hoặc cây bút)  trông có vẻ bị cong hoặc gãy?



Xem thí nghiệm tại đây!

Khi bạn ngâm một ống hút vào cốc nước, hiện tượng ống hút trông có vẻ bị cong hoặc gãy là do khúc xạ ánh sáng. Đây là quá trình ánh sáng thay đổi hướng khi nó đi từ một môi trường này sang môi trường khác. 

Khi ánh sáng đi từ không khí (môi trường có chỉ số khúc xạ thấp) vào nước (môi trường có chỉ số khúc xạ cao), nó sẽ bị khúc xạ. Chỉ số khúc xạ của nước lớn hơn không khí, do đó ánh sáng sẽ chậm lại và thay đổi hướng.

Khi bạn nhìn vào ống hút, ánh sáng từ phần dưới ống hút bị khúc xạ khi nó ra khỏi nước vào không khí, khiến cho vị trí của phần dưới ống hút trông khác so với thực tế.

Do sự khúc xạ này, não của bạn nhận thức rằng ống hút bị cong hoặc gãy ở chỗ tiếp giáp giữa không khí và nước. Sự thay đổi này làm cho phần dưới của ống hút có vẻ ở một vị trí khác so với phần trên, tạo ra ảo giác rằng ống hút không thẳng.

Tại sao khi sử dụng kính lúp, hình ảnh của vật được phóng to hơn?



Hình 1. Kính lúp

Khi sử dụng kính lúp, hình ảnh của vật được phóng to hơn nhờ vào cách mà kính lúp khúc xạ ánh sáng. 

Kính lúp thường là một thấu kính hội tụ, có dạng cong ở hai mặt. Khi ánh sáng đi qua thấu kính này, nó sẽ bị khúc xạ. Khi ánh sáng từ vật đi vào kính lúp, nó bị khúc xạ và hội tụ lại tại một điểm gọi là tiêu điểm. Kính lúp giúp thu ánh sáng từ một khu vực rộng và tập trung vào một điểm nhỏ, tạo ra hình ảnh rõ nét hơn.

Khi mắt bạn nhìn qua kính lúp, ánh sáng từ vật được khuếch đại. Nếu bạn giữ vật ở khoảng cách gần hơn với kính lúp so với tiêu điểm của thấu kính, kính lúp tạo ra hình ảnh ảo, có vẻ lớn hơn và ở gần hơn so với vật thực. Mắt bạn nhìn vào kính lúp và tiếp nhận ánh sáng từ hình ảnh này, khiến cho bạn thấy vật lớn hơn so với việc nhìn trực tiếp.

Cầu vòng được tạo ra như thế nào?                           


Hình 2. Cầu vòng

Cầu vồng thường xuất hiện khi có ánh sáng mặt trời chiếu sáng trong điều kiện có mưa hoặc có những giọt nước trong không khí, như sương mù hoặc phun nước.

 Khi ánh sáng mặt trời đi vào một giọt nước, nó bị khúc xạ. Khúc xạ xảy ra vì ánh sáng di chuyển từ không khí vào nước, làm cho ánh sáng thay đổi hướng. Điều này dẫn đến việc tách ánh sáng trắng thành các màu sắc riêng biệt do các bước sóng khác nhau khúc xạ ở các góc khác nhau.  Do các màu sắc có bước sóng khác nhau, chúng sẽ khúc xạ ở các góc khác nhau. Màu đỏ, có bước sóng dài nhất, sẽ khúc xạ ít nhất, trong khi màu tím khúc xạ nhiều nhất. Kết quả là tạo ra dải màu sắc liên tục đỏ, cam, vàng, lục, lam, chàm, tím.

Nguồn tham khảo:

1. https://www.youtube.com/watch?v=vOBxvB2onH4&list=PPSV

Nhận xét

  1. Blog rất tốt, hiện tượng khúc xa là một chủ đề tốt, giải thích được rất nhiều cho nhiều ứng dụng liên quan đến ánh sáng !!

    Trả lờiXóa

Đăng nhận xét